یادداشت؛

روایت اربعین؛ تجربه زیسته انسان رسانه‌ها

باید باور کرد که اربعین برای مکتب تشیع یک کارگاه عملی رسانه‌ای است؛ رسانه‌های قدرتمند می‌خواهند تاریخ را آن ‌طور که می‌پسندند بازنویسی کنند اما اربعین یادآور این حقیقت است که روایت درست با حقیقت زنده گره خورده است.

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «شکوه فرهنگ»، مصطفی محمدی، مدرس و کارشناس رسانه در یادداشتی نوشت؛ در عصر سلطه الگوریتم‌‌ها و بمباران اخبار لحظه‌‌‌ای، ما عادت کرده‌ایم که رسانه را در قالب متن، صوت و تصویر در نمایشگرهایمان ببینیم. اما اربعین، بازتعریف مفهوم رسانه است؛ جایی که حضور، جای خبر را می‌گیرد و «تجربه زیسته» قدرتمندتر از هر روایت تدوین‌ شده‌‌ای عمل می‌کند.

در علم رسانه، اصلی داریم به نام «ساخت واقعیت»؛ رسانه‌‌ها معمولا واقعیت را آن‌ گونه که می‌خواهند می‌سازند. اما اربعین یک واقعیت بی‌بدیل است که توسط خود مردم ساخته می‌شود. در این سفر، شما فقط مصرف‌ کننده پیام نیستید؛ شما خود پیام هستید. هر قدمی که برداشته می‌شود بخشی از یک روایت جمعی است که قدرت اقناع آن در عینیت آن نهفته است. کسی نمی‌‌تواند حقیقتی را که میلیون‌ ها نفر با گوشت و پوست و خون خود لمس کرده‌اند، با یک تیتر خبری معکوس پاک کند. ما گاها شاهد هستیم که رسانه‌های بیگانه اغلب تلاش می‌کنند با برجسته‌سازی حواشی، کلیت یک رویداد را در ذهن مخاطب کوچک کنند. اما اربعین یک روایت سیال است. وقتی یک زائر در میانه راه، بدون هیچ چشم‌ داشت مادی، نان و آب خود را با غریبه‌‌ای تقسیم می‌کند، در واقع  یک تصویری متفاوت در برابر فردگرایی مدرن می‌سازد. 

طبیعتا یکی از بزرگترین چالش‌های رسانه‌ای امروز، بحران مرجعیت است. مردم نمی‌دانند به کدام رسانه اعتماد کنند. اما در پیاده‌روی اربعین مرجعیت از تریبون‌های رسمی به میدان منتقل شده است. اعتماد، اینجا از طریق ارتباط چهره‌ به‌ چهره ایجاد می‌شود. 
باید باور کرد که اربعین برای مکتب تشیع یک کارگاه عملی رسانه‌ای است؛ رسانه‌های قدرتمند می‌خواهند تاریخ را آن ‌طور که می‌پسندند بازنویسی کنند اما اربعین یادآور این حقیقت است که روایت درست با حقیقت زنده گره خورده است. در واقع وقتی رسانه، خود انسان‌ها هستند، امکان جعل به حداقل می‌رسد. این شاید یک درس بزرگ در حوزه سواد رسانه‌ای باشد که حقیقت، نه در استودیوی خبر بلکه در جایی است که انسان‌ها با قلبشان با هم پیوند می‌خورند. به عنوان یک خبرنگار و فعال رسانه‌ای، باید بدانیم که اربعین نیازی به بزرگ‌ نمایی ندارد؛ تنها کافی است "لنز" را درست تنظیم کنیم. اگر بتوانیم این تجربه ناب را بدون پیرایه‌های اضافی، همان‌گونه که هست روایت کنیم، خود این تصویر، بلندترین فریاد حقیقت در دنیای سکوت و سانسور خواهد بود.